День 16: Винительный — женский род + мн. число
Цель: Винительный для ж. рода (-a → -ę) и для мн. числа (= им. для предметов, = род. для людей-мужчин). Время: ~45–60 мин (+ домашка 20–30 мин)
🎓 Методичка для учителя: - Сегодня — продолжение винительного. Ж. род — самая «механическая» часть: -a → -ę. Запоминается за минуту. - Простое правило: Lubię kawę (не kawa!). Все ж. слова на -a получают -ę: kawa → kawę, mama → mamę, książka → książkę, siostra → siostrę. - Множ. число: для предметов и животных вин. = им. (Mam psy, jabłka, książki). Для мужских лиц = род. мн. (Mam braci, znam studentów). - Внимание на -ja, -ia: lekcja → lekcję, historia → historię (не historia). - Финал недели — отрицание + вин. → род.: Nie lubię kawy (а не kawę!). Сегодня держим эту связку.
0. Разминка (3 мин)
- Скажи 5 предложений: Mam + кто/что (м. и ср. род — повтор вчера).
- Произнеси: ą / ę: idę / idą, mówię / mówią.
1. Фонетика (5 мин)
phonetics/daily-drills.md — День 16.
Сегодня — носовое -ę в конце слов: - kawę, książkę, herbatę, mamę, siostrę — все на -ę - idę, lubię, widzę, robię, jem — все глаголы для ja
Носовое -ę на конце слова часто произносится почти как -e (тихо), особенно в речи. Не утрируй носовой звук.
2. Правило (10 мин)
Женский род — винительный
Правило: -a → -ę.
| Им. | Вин. | Пример |
|---|---|---|
| kawa | kawę | Piję kawę. |
| książka | książkę | Czytam książkę. |
| mama | mamę | Lubię mamę. |
| siostra | siostrę | Mam siostrę. |
| Anna | Annę | Znam Annę. |
| dziewczyna | dziewczynę | Widzę dziewczynę. |
Особенности
| Им. | Вин. | Особое |
|---|---|---|
| lekcja | lekcję | -ja → -ję |
| historia | historię | -ia → -ię |
| Polska | Polskę | как все ж. на -a |
| pizza | pizzę | как все ж. на -a |
Ж. род на согласный → без изменений
| Им. | Вин. | Пример |
|---|---|---|
| noc | noc | Lubię noc. |
| miłość | miłość | Czuję miłość. |
Множественное число
| Тип | Вин. мн. | Пример |
|---|---|---|
| Мужско-личн. (есть мужчина) | = род. мн. | Znam braci. Lubię studentów. |
| Не-мужско-личн. (без мужчин, предметы, животные) | = им. мн. | Mam psy, książki, jabłka. |
Главное: при nie → родительный
| Утвердит. (вин.) | Отриц. (род.) |
|---|---|
| Lubię kawę. | Nie lubię kawy. |
| Mam siostrę. | Nie mam siostry. |
| Czytam książkę. | Nie czytam książki. |
| Znam Annę. | Nie znam Anny. |
| Widzę psa. | Nie widzę psa. (для одуш. = одинаково) |
2b. Słownictwo dnia (~5 мин)
| Им. | Вин. | Перевод |
|---|---|---|
| kawa | kawę | кофе |
| herbata | herbatę | чай |
| książka | książkę | книга |
| pizza | pizzę | пицца |
| mama | mamę | мама |
| siostra | siostrę | сестра |
| babcia | babcię | бабушка |
| Polska | Polskę | Польша |
| lekcja | lekcję | урок |
| historia | historię | история |
| muzyka | muzykę | музыка |
| pasja | pasję | страсть, увлечение |
3. Упражнения (25–30 мин)
Упражнение A — Ж. род (-a → -ę)
- Lubię (kawa) ___.
- Czytam (książka) ___.
- Mam (siostra) ___.
- Widzę (mama) ___.
- Słucham (muzyka) ___. (внимание: после słuchać — род., но потерпим, скажем «слушаю музыку») — Сегодня только lubię, mam, widzę, czytam, kupuję, jem.
- Kocham (Polska) ___.
- Znam (Anna) ___.
- Piję (herbata) ___.
Упражнение B — Особые формы (-ja, -ia)
- Mam (lekcja) ___ z polskiego o 10:00.
- Lubię (historia) ___ jako przedmiot.
- Czytam (recenzja) ___ filmu.
- Widzę (akcja) ___ w filmie.
- Słyszę (rewolucja) ___ w muzyce. (не самое полезное предложение, но грамм. правильное)
Упражнение C — Устно
- Co lubisz pić rano?
- Jaką książkę czytasz teraz?
- Czy masz siostrę / brata?
- Czy lubisz Polskę?
- Jakie hobby masz?
- Czy znasz historię Polski?
Упражнение D — Утверждение → отрицание
Перепиши с nie (вин. → род.):
- Lubię kawę. → ___
- Mam siostrę. → ___
- Czytam książkę. → ___
- Znam Annę. → ___
- Widzę mamę. → ___
- Piję herbatę. → ___
- Lubię muzykę polską. → ___
- Mam lekcję jutro. → ___
Упражнение E — Текст с пропусками
Codziennie rano (1. pić, ja) ___ (2. kawa) ___ albo (3. herbata) ___.
Lubię (4. muzyka) ___ polską. Często słucham (5. piosenka, мн.) ___ Anny Marii Jopek.
W szkole mam (6. lekcja) ___ matematyki, fizyki i polskiego. Lubię (7. historia) ___ najbardziej.
Mam (8. siostra) ___ — Anna. Mama opiekuje się nami.
Wieczorem czytam (9. książka) ___ polską i piszę zadania.
Nie lubię (10. matematyka, отриц.) ___ — to dla mnie trudne.
Bardzo lubię (11. Polska) ___ i chcę odwiedzić (12. Warszawa) ___ latem.
Упражнение F — Найди и исправь ошибку
- Lubię kawa.
- Mam siostra.
- Czytam książka polską.
- Nie lubię muzykę. (при nie — род.!)
- Widzę Anna.
- Mam lekcja jutro.
- Nie mam siostrę.
- Kocham Polska.
Ключи
A: 1. kawę 2. książkę 3. siostrę 4. mamę 5. muzyki (после słuchać — род.! Это исключение, и оно норм.) 6. Polskę 7. Annę 8. herbatę
B: 1. lekcję 2. historię 3. recenzję 4. akcję 5. rewolucję
D: 1. Nie lubię kawy. 2. Nie mam siostry. 3. Nie czytam książki. 4. Nie znam Anny. 5. Nie widzę mamy. 6. Nie piję herbaty. 7. Nie lubię muzyki polskiej. 8. Nie mam lekcji jutro.
E: 1. piję 2. kawę 3. herbatę 4. muzykę 5. piosenek (мн. + slucham → род. мн.) 6. lekcje (мн. + mam → им. мн., для предметов = вин.) 7. historię 8. siostrę 9. książkę 10. matematyki (при nie — род.) 11. Polskę 12. Warszawę
F: 1. Lubię kawa → Lubię kawę 2. Mam siostra → Mam siostrę 3. Czytam książka → Czytam książkę polską 4. Nie lubię muzykę → Nie lubię muzyki (отриц. → род.) 5. Widzę Anna → Widzę Annę 6. Mam lekcja → Mam lekcję 7. Nie mam siostrę → Nie mam siostry (отриц. → род.) 8. Kocham Polska → Kocham Polskę
4. Чтение (15 мин)
Текст: reading/texts/day-16.md — Moje hobby
Вопросы: reading/questions/day-16.md
Задание
- Прочитай вслух 2 раза.
- Подчеркни все формы вин. падежа в тексте.
- Ответь на 8 вопросов.
Доп. к тексту
- Опиши свои хобби — 8 предложений с lubię + вин.
- V/F: - Dima lubi piłkę nożną. - Czyta książki polskie. - Nie lubi muzyki.
5. Разговор (12–15 мин)
Часть 1 — «Co lubię» (5 мин)
8 предложений: Lubię + вин. Что любишь делать, есть, слушать.
Часть 2 — «Czego nie lubię» (5 мин)
8 предложений с отрицанием → родительный.
Часть 3 — Ролевая «Wywiad o hobby» (5 мин)
Партнёр задаёт 5 вопросов о твоих хобби. Ответь полными предложениями.
6. Письмо (5–8 мин)
«Moje hobby i co lubię» — 12 предложений. 6 утверждений (вин.) + 6 отрицаний (род.).
Домашка
- Сделай таблицу 10 пар: Lubię + вин. → Nie lubię + род.
- Hurra Po Polsku 1, Lekcja 8 — упражнения на biernik.
- Напиши 15 предложений: 5 с kocham, 5 с czytam, 5 с kupuję.
- Завтра: прилагательные.
📎 Доп. упражнения: exercises/extra/day-16.md
📖 Текст для чтения
Moje hobby
Moje hobby to piłka nożna i gry komputerowe. Lubię grać w piłkę z kolegami. Widzę mecze w telewizji. Mam ulubioną drużynę — Legię Warszawa.
Lubię też gry — mam konsolę. Gram wieczorami po odrabianiu lekcji. Nie lubię gier strasznych. Wolę sport i przygodowe gry.
Czasami czytam komiksy. Mam kolekcję starych komiksów. To moje ulubione hobby.
❓ Вопросы к тексту
Вопросы: Moje hobby
-
Jakie są hobby Dimy?
Ответ
Piłka nożna i gry komputerowe. -
Jaka jest ulubiona drużyna?
Ответ
Legia Warszawa. -
Czego nie lubi w grach?
Ответ
Gier strasznych. -
Kiedy gra?
Ответ
Wieczorami po lekcjach. -
Co jeszcze robi?
Ответ
Czyta komiksy. -
Przetłumacz jedno zdanie z tekstu na rosyjski.
Ответ
— -
Znajdź w tekście 3 słowa z dzisiejszego słownictwa.
Ответ
— -
Napisz jedno własne zdanie w tym samym stylu co tekst.
Ответ
—
➕ Дополнительные материалы
Dodatkowe materiały — Dzień 16 (Вин. падеж — ж.р. ед.)
Słownictwo (расширение)
| Польский | Перевод |
|---|---|
| kawa | кофе |
| herbata | чай |
| pizza | пицца |
| książka | книга |
| muzyka | музыка |
| historia | история |
| komedia | комедия |
| dziewczyna | девушка |
| sałatka | салат |
| zupa | суп |
| lekcja | урок |
| matematyka | математика |
Дополнительные упражнения
Упражнение G — Вин. ж.р. (-a → -ę; -i → -ię)
| Слово | Acc. |
|---|---|
| kawa | ___ |
| książka | ___ |
| pizza | ___ |
| herbata | ___ |
| muzyka | ___ |
| sałatka | ___ |
| dziewczyna | ___ |
| historia | ___ (! historię — после i пишется -ię) |
| komedia | ___ |
| lekcja | ___ (после j — -ę) |
| szafa | ___ |
| szkoła | ___ |
Упражнение H — Заполни пропуски
- Codziennie piję (1. kawa) ___ rano.
- Lubię (2. muzyka) ___ klasyczną.
- Czytam ciekawą (3. książka) ___.
- Zamówiłem (4. pizza) ___ z serem.
- Znam (5. dziewczyna) ___ Marysi.
- Mam dzisiaj (6. lekcja) ___ matematyki.
- Oglądam ulubioną (7. komedia) ___.
- Lubię (8. historia) ___ — to mój ulubiony przedmiot.
- Robię (9. sałatka) ___ na obiad.
- Idę do (10. szkoła) ___ codziennie. (внимание: после do — Gen., не Acc.!)
Упражнение I — Найди и исправь
- Czytam książka.
- Lubię muzyka.
- Piję herbata.
- Znam dziewczyna.
- Mam lekcja.
- Oglądam komedia.
- Robię sałatka.
- Lubię historia.
Ключи
G: - kawa → kawę - książka → książkę - pizza → pizzę - herbata → herbatę - muzyka → muzykę - sałatka → sałatkę - dziewczyna → dziewczynę - historia → historię - komedia → komedię - lekcja → lekcję - szafa → szafę - szkoła → szkołę
H: 1. kawę 2. muzykę 3. książkę 4. pizzę 5. dziewczynę 6. lekcję 7. komedię 8. historię 9. sałatkę 10. szkoły (после do — Gen.!)
I: 1. Czytam książkę. 2. Lubię muzykę. 3. Piję herbatę. 4. Znam dziewczynę. 5. Mam lekcję. 6. Oglądam komedię. 7. Robię sałatkę. 8. Lubię historię.
Доп. разговор
- Что ты любишь пить / есть?
- Какие книги / фильмы тебе нравятся?
- Какие предметы (lekcje) есть в школе?
Доп. домашка
- 15 предложений с Acc. ж.р.
- Hurra Po Polsku 1, Lekcja 8.
- Опиши свой обед (10 предложений).